#urbanlandscapes2026
In Brussel neemt straatkunst een centrale plaats in binnen de programma’s voor stedelijke herwaardering.
Deze collectieve muurschilderingen, die zijn ontwikkeld en gefinancierd in het kader van de sociaaleconomische acties van de duurzame wijkcontracten (DWC’s) en de stadsvernieuwingscontracten (SVC’s), zijn niet louter versieringen, maar echte hefbomen voor sociale cohesie. Door burgerparticipatie centraal te stellen in hun opzet, stellen deze initiatieven de bewoners in staat zich de openbare ruimte opnieuw eigen te maken en tegelijkertijd de identiteit van hun wijk op te waarderen.
Maak van de zomer gebruik om er een aantal (opnieuw) te ontdekken
Een organische en kleurrijke muurschildering in de Zuidwijk in Sint-Gillis
Op nummer 58 van de De Merodestraat hebben de kunstenaars Marina Gutiérrez en Antoine Mathurin van het collectief Phayam Productions een muurschildering gemaakt om de openbare ruimte binnen de perimeter van het DWC “Zuid” te verfraaien en nieuw leven in te blazen. Het project is tot stand gekomen in samenwerking met de vzw QUEF via schilderworkshops waarbij kinderen uit de wijk betrokken waren, met als thema vergroening en biodiversiteit. Hun tekeningen vormden de basis voor de uiteindelijke compositie, waarin de natuur is geïntegreerd in het stadslandschap van Sint-Gillis.
Ceci n’est pas une fresque (Dit is geen muurschildering) in Jette
Op een van de gebouwen van de Jetse Haard, ter hoogte van het Blablaplein, heeft de kunstenaar Shozy met de steun van het collectief Treepack een monumentale muurschildering gemaakt. Dat kunstwerk, waarvan het definitieve ontwerp ter stemming werd voorgelegd aan de bewoners van de Essegemwijk, bestaat uit drie delen en is gebaseerd op de principes van de optische illusie. De muurschildering, een echte knipoog naar het surrealisme van Magritte – naar wie het DWC is vernoemd –, vormt een nieuw identiteitskenmerk voor de wijk, waarbij de bewoners rechtstreeks worden betrokken.
Een participatieve muurschildering geeft de MIVB in Schaarbeek kleur
De blinde gevel van het MIVB-depot aan de Haachtsesteenweg heeft een metamorfose ondergaan dankzij “Teken mij mijn Pogge”, een participatieve muurschildering die zo’n zestig ramen siert. Tussen 2022 en 2023 werden meer dan 1.000 tekeningen, verzameld bij buurtbewoners, handelaars, scholieren en werknemers. Die werden tot leven gebracht door het collectief FreskoLab, in samenwerking met het bureau SKOPE, het collectief Dallas en de ETH Zürich, en naar aanleiding van het DWC “Pogge”.
Een folkloristische reus die Koekelberg en Sint-Jans-Molenbeek met elkaar verbindt
Onlangs is onder de brug van de Ganshorensestraat, op de grens tussen Koekelberg en Sint-Jans-Molenbeek, een nieuwe monumentale muurschildering onthuld, gerealiseerd door het collectief 7e Gauche. Dit door de inwoners gekozen participatieve project brengt een folkloristische reus in de kleuren van beide gemeenten tot leven en bevat art-decomotieven die zijn geïnspireerd op de lokale architectuur. Het werk vormt de eerste etappe van een streetartparcours dat werd ontwikkeld in het kader van het SVC 6 “Rondom Simonis”.
Ontdek er nog meer over
Ontdek ook andere artistieke en participatieve projecten (opnieuw) die de afgelopen jaren in verschillende Brusselse wijken werden uitgevoerd.
Blijf ook de kunst in de openbare ruimte ontdekken via de inventaris van het roerend erfgoed van Urban. Die belicht de rijkdom en diversiteit van de kunstwerken die in de openbare ruimte van de hoofdstad te zien zijn en die bijdragen aan het sociale leven en de stedelijke cultuur van Brussel.
Een knipoog naar Maison des Artistes in Anderlecht
De blinde muur van Maison des Artistes, zichtbaar vanaf de Wayezstraat, heeft in 2022 een metamorfose ondergaan dankzij een vrij originele, participatieve muurschildering. Dit werk van Ludovic Mennesson, uitgevoerd in zwart op een witte achtergrond, is geïnspireerd op de grafische motieven van oogtesten en sluit daarmee aan bij de geschiedenis van het monumentale gebouw. Bij het project werden de inwoners actief betrokken via burgerworkshops die, dankzij de steun van het DWC “Biestebroek”, samen met vijf scholen en drie lokale verenigingen werden georganiseerd.
Het regent kleuren onder de Luttrebrug in Vorst
Dankzij het participatieve project “Mijn huis aan de Zenne” zijn er verschillende blijvende kunstwerken geplaatst binnen de perimeter van het DWC “Wiels aan de Zenne” in Vorst. Maar liefst 150 inwoners van alle leeftijden hebben samen met lokale kunstenaars aan de hand van vijf kunsttechnieken meegewerkt om hun omgeving te verfraaien. Onder de Luttrebrug tovert het monumentale kunstwerk “Click n Pschitt”, ontworpen door Patrick Croes en het collectief Sarendip, sinds juni 2020 deze donkere ruimte om tot een explosie van kleuren, met dynamische geometrische vormen die geïnspireerd zijn op de fauna en flora van het nabijgelegen Wielsmoeras.
De muurschildering van de inwoners aan het werk in Anderlecht
Tussen mei en september 2021 heeft het collectief Les Oiseaux Sans Tête (O.S.T) de participatieve muurschildering “Les bâtisseurs” (De bouwers) gerealiseerd in de buurt van het Lemmensplein. Op deze monumentale trompe-l’œil-muurschildering zijn de bewoners en kinderen uit de wijk afgebeeld, gefotografeerd terwijl ze aan het werk zijn met kartonnen gereedschap in de hand. Het project, dat werd ontwikkeld in het kader van SVC 5 “Heyvaert-Poincaré”, heeft tot doel de lokale vaardigheden en de betrokkenheid van de bevolking bij de renovatie van de wijk te benadrukken.
Een watermozaïek in Sint-Gillis
De muur van het Institut des Filles de Marie, gelegen aan de Wipstraat in Sint-Gillis, kreeg in oktober 2013 een nieuwe look dankzij het initiatief van het WC “Park-Alsemberg”. De participatieve mozaïek is het werk van het kunstenaarsduo Murielle Lô en Maud Zabczynski. Het werk is rechtstreeks geïnspireerd op de waterwereld van het nabijgelegen gemeentelijk zwembad Victor Boin. Bij de gezamenlijke ontwikkeling van het project werden de bewoners en gebruikers van de wijk gedurende het hele proces betrokken.
