Na het succes van de tentoonstelling “Stoclet 1911 – Restitution” in het Museum Kunst & Geschiedenis in 2024 en de vele uitverkochte vertoningen van de film waarin het interieur van het iconische gebouw werd gereconstrueerd, staat het Stocletpaleis opnieuw in de schijnwerpers. De tentoonstelling “1911 Stoclet - Villa Cavrois 1932 / Influences” belicht de banden tussen de twee uitzonderlijke gebouwen.
Deze herfst en tot het einde van het jaar staat Villa Cavrois in Croix, Frankrijk, in het teken van een bijzondere ontmoeting tussen twee meesterwerken van de Europese architectuur: het Stocletpaleis in Brussel, ontworpen door Josef Hoffmann en gebouwd tussen 1905 en 1911, en Villa Cavrois, ontworpen door Robert Mallet-Stevens en voltooid in 1932.
De tentoonstelling is een initiatief van het Centre des monuments nationaux in samenwerking met Urban en bouwt voort op het wetenschappelijke en erfgoedproject rond de digitale reconstructie van het Stocletpaleis, dat in Brussel van start ging.
Praktische informatie
- Van 6 oktober tot 13 december 2016
- Villa Cavrois
avenue John-Fitzgerald Kennedy nr. 60
59170 Croix (Frankrijk) - Tentoonstelling van het Centre des monuments nationaux, in samenwerking met urban.brussels
- Curator: Guy Conde-Reis
De aanzienlijke architecturale invloed van het Stocletpaleis op Villa Cavrois
Het Stocletpaleis is sinds 2009 opgenomen in de UNESCO- werelderfgoedlijst, maar is niet toegankelijk voor het publiek. Toch blijft het gebouw, dat wordt beschouwd als een van de meesterwerken van de Weense architect Josef Hoffmann, tot de verbeelding spreken.
Het Stocletpaleis, dat elementen van zowel de art nouveau als het modernisme verenigt, heeft meerdere generaties architecten diepgaand beïnvloed, onder wie Robert Mallet-Stevens, een vooraanstaande figuur van de moderne Franse architectuur. Via zijn moeder, de halfzus van Suzanne Stevens-Stoclet, was hij verwant aan de familie Stoclet en kreeg hij tijdens zijn bezoeken aan Brussel de gelegenheid om het ontwerp en de bouw van het paleis van nabij te volgen.
Die invloed is terug te vinden in Villa Cavrois, die vaak wordt omschreven als een “modern kasteel”. De uitgepuurde volumes, de geometrische vormentaal, het belang dat wordt gehecht aan de totaalkunst en de markante aanwezigheid van de toren doen duidelijk denken aan het Stocletpaleis. De tentoonstelling nodigt bezoekers uit om de architecturale verwantschap te ontdekken en te begrijpen hoe een belangrijk Brussels bouwwerk aan de opkomst van het modernisme in Frankrijk heeft bijgedragen.
Een tentoonstelling met Brusselse roots
De tentoonstelling in Villa Cavrois vindt haar oorsprong in het project “Stoclet 1911 – Restitution”, ontwikkeld door Urban in samenwerking met de ULB (Faculteit Architectuur La Cambre Horta en laboratorium AlICe)
Het project ging van start in het kader van het Brusselse Jaar van de art nouveau (2023) en was in 2024 te bezichtigen in het Museum Kunst & Geschiedenis. Voor het eerst kon het grote publiek de interieurs van het Stocletpaleis ontdekken dankzij een driedimensionale digitale reconstructie. Die wetenschappelijke realisatie is het resultaat van bijna twee jaar onderzoek en steunt op de originele plannen, historische archieven, indertijd genomen foto’s en een grondige analyse van de ruimtes van het gebouw. De reconstructie toont hoe het Stocletpaleis er tussen 1911 en 1918 moet hebben uitgezien en biedt een uitzonderlijke onderdompeling in het universum dat Suzanne Stevens en Adolphe Stoclet voor ogen hadden.
Het succes van zowel de oorspronkelijke tentoonstelling in Brussel als de daaropvolgende lezingen en vertoningen heeft aangetoond dat het publiek grote belangstelling heeft voor het iconische monument. Dankzij de nieuwe tentoonstelling in Frankrijk kan het project een nog breder publiek bereiken.
Met dit initiatief zet Urban zijn opdracht voort om het Brussels erfgoed op te waarderen en door te geven. De samenwerking met het Centre des monuments nationaux illustreert tevens het belang van de culturele uitwisseling tussen België en Frankrijk. Door het Stocletpaleis en Villa Cavrois in één tentoonstelling samen te brengen, laat de tentoonstelling namelijk zien hoe historische, familiale en artistieke banden over de nationale grenzen heen reiken.
Lezingen voor nog meer inzicht
Naast de tentoonstelling bieden verschillende gratis lezingen het publiek de mogelijkheid om uiteenlopende facetten van het Stocletpaleis te verkennen via de inzichten van specialisten die betrokken zijn bij het onderzoek, het behoud en de digitale reconstructie.
- Op 22 oktober 2026 zal Isabelle Leroy, kunsthistorica, UNESCO-aanspreekpunt en medewerkster van Urban, terugblikken op de geschiedenis van het Stocletpaleis en de uitdagingen die met de bescherming ervan gepaard gaan. De lezing gaat dieper in op het uitzonderlijke traject van dit monument en de redenen waarom het op de UNESCO-werelderfgoedlijst werd ingeschreven.
- Op 19 november 2026 zal Guy Conde-Reis, architect, architectuurhistoricus, docent aan de ULB en curator van de tentoonstelling voor Urban, een inkijk geven in de levensstijl in het Stocletpaleis. Daarbij zal hij onder meer ingaan op de sociale, culturele en esthetische codes die het dagelijkse leven in de uitzonderlijke woning hebben vormgegeven.
- Ten slotte zal op 10 december 2026 David Lo Buglio, coördinator van het laboratorium AlICe van de ULB, toelichten wat achter de 3D-modellering van het Stocletpaleis schuilgaat. De lezing zal de wetenschappelijke methodologie in de kijker zetten. Aan de hand van archieven en originele plannen werd immers een nauwkeurige digitale reconstructie tot stand gebracht. De mogelijkheden die digitale tools bieden voor de studie en overdracht van erfgoed komen eveneens aan bod.
Alle praktische informatie vindt u op de website van Villa Cavrois.
